December 2009

Inhoud
- Vooraf: Een vat vol uitdagingen
- Luc Coene, vice-gouverneur van de Nationale Bank
- Tuin: De introductie van cortenstaal
- Familiebedrijf Ivens levert wereldwijd
- Streekwijzer Wuustwezel
- In de kijker
- Het Dossier D: Dementie
- Christine Van Broeckhoven: 'leef nu, niet later'
- Vandaag lijden 163.000 Belgen aan dementie
- Leerkracht dementie Johan Van Oers
- Dementiecafes in Vlaanderen
- Ook Guido De Padt brengt dementie onder de aandacht
- Kooktip: Ossobucco alla Milanese
- Kirsten Nuyes, toptalent in wording
- Wegwijzer
- De trein der traagheid: voetbalstadions
- Hete communautaire hangijzers
- Puzzel
Vorige nummers
Lees ook de vorige nummers.
Tweespraak
Roken op café: verbod, gebod of genot?
Na het algemeen rookverbod in restaurants en het recente wetsvoorstel om ook kleine snacks te verbieden in cafés waar gerookt wordt, woedt de discussie over een al dan niet algemeen rookverbod in de horeca opnieuw in alle hevigheid. De Europese Commissie wil dat er een verbod op roken komt in alle cafés en restaurants. Maar ook commissaris Vladimir Spidla krijgt heel wat tegenwind vanwege EU-vertegenwoordigers. In Nederland bereiden de kleine horecaondernemingen al een schadeclaim tegen de Nederlandse staat voor. Hoe zit het hier in Vlaanderen? Zullen de cafégangers in de toekomst vooral thuis afspreken, of zullen de mensen net weer een stapje in de wereld zetten omdat de kleren fris blijven ruiken? Wijzers sprak met Stefaan Camerlynck van Ho.Re.Ca Vlaanderen, en Roger Blanpain, professor emeritus arbeidsrecht.
Stefaan Camerlynck
Ho.Re.Ca Vlaanderen

WIJZERS: Bent u voor of tegenstander van een algemeen rookverbod op cafés in Vlaanderen?
STEFAAN CAMERLYNCK: "Laat het duidelijk zijn, ik ben principieel tegen een algemeen rookverbod in cafés. En daar zijn diverse redenen voor die ik als café-eigenaar - en niet-roker - dagelijks in de praktijk tegenkom. Een eerste is de algemene vaststelling dat we in Vlaanderen nog steeds een 'biercultuur' hebben. En bij het nuttigen van een goed glas gerstenat hoort voor velen ook het genot van een sigaretje. Dat maakt ook deel uit van heel het sociaal gebeuren dat zich in onze Vlaamse cafés afspeelt. En waar rokers en niet-rokers perfect met mekaar aan dezelfde toog of tafel een goed gesprek kunnen voeren. Want wat is er plezieriger dan na een gestresseerde wekdag met vrienden even te ontstressen in de kroeg. Al dan niet bij het leggen van een kaartje, het spelen van een potje biljart of vogelpik. Vlaamse cafétradities... die nog vaak met het sigaretje los in de hand worden beoefend."
WIJZERS: Is het nastreven van een Europees rookverbod via de arbeidwetgeving, omdat medewerkers passief zouden roken, geen drogreden?
STEFAAN CAMERLYNCK: "Dat is een zéér juiste stelling. Het begint bij de sollicitatie waar de potentiële werknemer op voorhand goed weet dat er al dan niet wordt gerookt in het café waar hij wenst te werken. En uit de praktijk weet ik heel goed dat heel weinig sollicitanten er iets op tegen hebben om in een 'rokerige' sfeer te werken. Je kan trouwens de zaken ook omdraaien. Vele werknemers vinden het zelfs een voordeel, want waar mag je nog roken op de werkvloer? Daarenboven hebben heel wat zaken in het verleden fel geïnvesteerd in afzuigsystemen. En die dingen werken zeer efficiënt. Dus die 'rokerige' sfeer in onze hedendaagse Vlaamse kroegen behoort sowieso al in heel veel gevallen tot het verleden."
WIJZERS: Dreigen we niet te vervallen in overbetutteling? Waarom laten we de klanten en uitbaters niet vrij kiezen? Via enkele aanwijzingstekens zal iedereen weten... in dit restaurant of café mag al dan niet gerookt worden.
STEFAAN CAMERLYNCK: "Dit is wat mij betreft een prima voorstel dat daarenboven perfect democratisch is. Zowel de klant als de uitbater hebben de vrije keuze en beslissen zelf. In diverse regio's is dergelijk systeem trouwens al spontaan in gebruik bij de horecazaken. En het blijkt te werken. Dat is ook logisch. Zoals gezegd heeft dan zowel de uitbater als de klant een vrije keuze, en beide groepen vinden dat prima. Voor de uitbater is er daarenboven een extra voordeel. Hij of zij vermijdt bijzonder zware investeringen in aparte rookkamers. In tijden van economische crisis waaronder ook de horeca zeer zeker te lijden heeft, is iedere financiële impuls welkom. Zeker nu het ernaar uitziet dat we toch nog enige tijd zullen moeten wachten op de invoering van een 6%-BTW tarief."
WIJZERS: In Engeland en de Verenigde Staten lijken de negatieve effecten van een algemeen rookverbod goed mee te vallen. Zou het in Vlaanderen anders zijn?
STEFAAN CAMERLYNCK: "Met studies kan je alle kanten uit. Er circuleren ook heel wat onderzoeken die aantonen dat - indien er een algemeen rookverbod zou komen - tot 30 % van de traditionele cafés het moeilijk zouden krijgen. In veel gevallen met een faillissement tot gevolg. Vergeet daarbij dan ook niet dat de horecasector nog steeds één van de grootste werkgevers is...
Het is trouwens absurd om Vlaanderen te vergelijken met landen als de VS en het Engeland. Zoals in het begin gesteld heeft Vlaanderen een échte cafécultuur. Dat bestaat in die landen niet. Engeland heeft dat nooit gekend, het sluitingsuur heeft het ontstaan ervan de kop ingedrukt. Je mag geen appelen met peren vergelijken. Vlaanderen neemt in de cafébeleving een heel aparte plaats in die veel buitenlanders ons benijden omwille van het lekkere bier, de diversiteit van het aanbod, de ruimdenkendheid onder de klanten en de gezellige sfeer. Laat ons dat niet kapotmaken."
Gunter JOYE
Roger Blanpain
Professor emeritus arbeidsrecht

WIJZERS: Bent u voor of tegenstander van een algemeen rookverbod op cafés in Vlaanderen?
ROGER BLANPAIN: "Een absoluut voorstander. Want gezondheid is het hoogste goed van een mens. Dus moeten we mensen, jongeren, kinderen beschermen tegen meeroken. We moeten de mensheid van de tabak afhelpen. Weet u dat er volgens de Wereldgezondheidsorganisatie jaarlijks meer dan 5 miljoen mensen sterven aan de gevolgen van tabak. Jaarlijks! Laat ons zelfs de vergelijking niet maken met het aantal slachtoffers van de tweede wereldoorlog.
Daarenboven gaat het over veel meer dan rechtstreeks en onrechtstreeks inhaleren. Vandaag zijn er wereldwijd 1,5 miljard rokers. Met een gemiddelde van 20 sigaretten levert dat al snel 30 miljard sigarettenpeuken per dag. Een geweldige afvalberg. Eén derde van alle smurrie en afval die men in rivieren zijn afkomstig van tabbak. Zo geraakt men ook via het drinkwater en de voedselketen geïntoxiceerd."
WIJZERS: Is het nastreven van een Europees rookverbod via de arbeidwetgeving, omdat medewerkers passief zouden roken, geen drogreden?
ROGER BLANPAIN: "Neen natuurlijk niet. Integendeel. Er was zeker nood aan een verduidelijking van de wetgeving om het rookverbod op publieke plaatsen door te voeren. Maar vandaag is er voor elke werkgever al een wettelijke verplichting om voor een veilige en gezonde werkomgeving te zorgen. Ik begrijp dan ook niet dat het rookverbod in horecazaken niet afgedwongen wordt met de bestaande en geldende wetgeving. Daarenboven is het aangetoond dat er in Nederland bij het horecapersoneel 19% minder hartinfarcten voorkomen nu er een algemeen rookverbod geldt."
WIJZERS: Dreigen we niet te vervallen in overbetutteling? Waarom laten we de klanten en uitbaters niet vrij kiezen? Via enkele aanwijzingstekens zal iedereen weten... in dit restaurant / café mag al dan niet gerookt worden.
ROGER BLANPAIN: "Dit gaat niet over vrijheid of over betuttelen. Niemand mag een vrijgeleide hebben om de gezondheid van anderen te schaden. En tabak is schadelijk, iedereen weet dit nu. Het is één van de meest gevaarlijke drugs die er is. Daarom zou tabak gewoon weg moeten verboden worden. Maar kom, wat je jezelf aandoet is je eigen verantwoordelijkheid. Maar in aanwezigheid van anderen moet er gestopt worden met roken ... ook thuis, in de wagen. Je mag de gezondheid van anderen niet in het gedrang brengen. Punt. Vooral kinderen moeten beschermd worden, want dit zijn de eerste slachtoffers van de tabaksmaffia. In Afrika geeft men bij een aant gekocht pakje sigaretten zelfs gratis uurwerken. Gewoonweg om nieuwe verslaafden te vinden, om uiteindelijk massa's geld te kunnen verdienen."
WIJZERS: In Engeland en de Verenigde Staten lijken de negatieve effecten van een algemeen rookverbod goed mee te vallen. Zou het in Vlaanderen anders zijn? ROGER BLANPAIN: "In Vlaanderen zullen de mensen evengoed op café blijven gaan. Ik begrijp dan ook niet waarom partijen, waaronder de Open Vld, geen algemeen rookverbod door onze Kamer van Volksvertegenwoordigers kunnen sluizen. Het kan niet anders dan dat de tabaksindustrie zwaar lobbywerk verricht en banden heeft met politieke partijen. In Nederland betaalt de tabakslobby, naar verluidt, zelfs de proceskosten voor groepjes jongeren die ondanks het verbod toch roken in cafés. Dit is een schande. Dit moet ophouden. Eigenlijk is een algemeen rookverbod de enige juiste oplossing, want ik ben de tabaksmaffia meer dan grondig beu."
Philippe HEYVAERT

