Wijzers: Wat doet een dierenarts precies op de Olympische Spelen?

Leo De Backer: "Ik begeleid onze ruiters en hun paarden. Dat geldt trouwens niet alleen voor de Belgische equipe, in Barcelona was ik verantwoordelijk voor zomaar even 7 landen. Het Zwitserse team begeleid ik ondertussen ook al 12 jaar. En die begeleiding begint al lang voor de start van de Spelen. Vaak is die voorbereiding trouwens het moeilijkste onderdeel: ruiters, federaties en eigenaars ervan overtuigen om bepaalde paarden al dan niet mee te sturen. "Ervaring is daarin heel belangrijk. Zo heeft ervaring uitgewezen dat paarden, net als mensen, soms moeilijk acclimatiseren. Als je naar heel extreme klimatologische omstandigheden gaat, zoals in China, maar ook in Atlanta, dan wijst de ervaring uit dat paarden ongeveer 6 weken na aankomst een dip kennen in hun conditie, en het duurt wel even voor ze uit dat dal geklommen zijn. Het is dus best de paarden niet te lang van te voren over te vliegen."

De nationale comités sturen natuurlijk het liefst zo groot mogelijke delegaties uit, en de ruiters zijn er ook allemaal op gebrand deel te nemen aan de Spelen, maar het sprookje van 'deelnemen is belangrijker dan winnen' is al lang voorbij. Als je een combinatie uitstuurt, dan moet die combinatie een reële kans hebben om de finale te rijden, anders kan je ze beter thuislaten, behalve natuurlijk wanneer je een jonge sporter ervaring wil laten opdoen."

Wijzers: Heeft België iets te betekenen in de ruitersport?

"Paarden acclimatiseren soms erg moeilijk. Als je naar extreme klimatologische omstandigheden gaat, zoals in China, vlieg je ze best niet te lang van te voren over."

Leo De Backer: "Ongetwijfeld. Kijk maar eens na hoeveel van oorsprong Belgische paarden voorkomen in de erelijsten van de Spelen en van andere belangrijke competities. Heel wat toppaarden behoren tot de stamboeken van BWP (Belgisch Warmbloed Paard) of stamboek Z. Vooral die laatste, een geesteskind van Leon Melchior, is een naam die klinkt als een klok in de internationale paardenwereld."

"We hebben ook heel wat goede ruiters, en ik ben van oordeel dat de rol die Jacky Buchmann hierin gespeeld heeft, moeilijk overschat kan worden. Door zijn bezieling is de paardensport enorm verbreed in België: manèges die een wedstrijd willen inrichten kunnen op de federatie een beroep doen voor allerhande technische ondersteuning en daardoor is de paardensport het amateurisme en de verzuiling van de LRV kunnen ontgroeien."

"Steeds staat het belang van het paard centraal in mijn beslissingen, en voor een sport als jumping is doping per definitie uit den boze. De synergie tussen ruiter en paard is zo sterk dat, als het paard plots veel beter zou presteren dan daarvoor, de combinatie niet meer zou kunnen presteren. Als een paard niet in conditie is, adviseer ik steeds het paard niet uit te sturen, en meestal volgt men mij daarin, maar dat is natuurlijk het resultaat van een door de jaren opgebouwde vertrouwensrelatie."

Wijzers: Tot slot: wat denkt u van de selectie van China als organisator?

Leo De Backer: "In alle eerlijkheid vind ik dat erg positief en ben ik ervan overtuigd dat het de evolutie van China ten goede zal komen. We moeten dringend af van ons blank superioriteitsgevoel. Hoelang hebben vrouwen stemrecht in België? Laat de evolutie rustig gaan, geef die mensen de tijd en laat ons steeds onze eigen geschiedenis voor ogen houden: die heeft ook niet alleen gouden bladzijden."

Ludo Joosen

Paarden klonen, de toekomst vandaag

België speelt een vooraanstaande rol in de fokkerij en in België gefokte paarden behoren vaak tot de wereldtop. Het hoeft ons dan ook niet te verbazen dat in België heel wat technologische knowhow aanwezig is.

Zo is dr. Leo De Backer medeverantwoordelijk voor een aantal geslaagde paardenklonen. "Vaak is dat de enige manier om een succesrijke bloedlijn verder te zetten," argumenteert hij.

Veel echte toppaarden zijn ruinen, en dan wordt fokken uiteraard een probleem. Maar als je DNA van het toppaard inplant in een lege eicel en die inbrengt in een draagmerrie, kan je een identieke hengst verkrijgen, die de bloedlijn van het toppaard wel voort kan zetten. "Het gaat er niet om überpaarden te creëren, maar klonen biedt ons wel de mogelijkheid om verloren gegaan genetisch materiaal terug te winnen," stelt Leo De Backer. "Het Belgische stamboek Zangersheide is het eerste ter wereld dat gekloonde paarden erkent, inschrijft en dus ook een paspoort geeft."

Performante database

Daarnaast dringt een vergaande informatisering zich op. "Vandaag wordt sperma ingevroren, per vliegtuig verstuurd naar alle uithoeken van de wereld en daar in merries ingeplant.

"Om dit alles te kunnen opvolgen is bovendien een performante database nodig. Frans Pietercil heeft in zijn dooie eentje zo'n systeem opgebouwd voor België, maar dat moet verder geprofessionaliseerd en internationaal gemaakt worden. Wist je trouwens dat Frans vaak meer over de afstamming van de paarden weet dan de eigenaar, laat staan de ruiter?"

Ludo Joosen